لوله مانیسمان یا لوله بدون درز، لوله‌ای فولادی است که هیچ درز جوشی ندارد و برای کاربردهای پرفشار و دمای بالا انتخاب اول است. در این مقاله با روش تولید، اسکجول، استانداردها و کاربردهای لوله بدون درز آشنا می‌شوید.
فهرست مطالب
لوله مانیسمان چیست؟
لوله فولادی بدون درز اصطلاحاً به لوله مانیسمان معروف است. سطح این لوله کاملاً یکپارچه است و هیچ نقطهٔ جوشی روی آن دیده نمی‌شود، چون مستقیماً از شمش فولادی تولید می‌شود. نام «مانیسمان» از برادران مانسمان (Mannesmann) آلمانی گرفته شده که روش سوراخکاری چرخشی شمش را در اواخر قرن نوزدهم ابداع کردند.
لوله بدون درز چگونه تولید می‌شود؟
- پیش‌گرم شمش: شمش گرد فولادی تا دمای نورد گرم می‌شود.
- سوراخکاری: شمش داغ بین غلتک‌های مورب می‌چرخد و یک سنبه (مندرل) وسط آن را سوراخ می‌کند و پوسته‌ای توخالی ساخته می‌شود.
- نورد و افزایش طول: با نوردهای متوالی، ضخامت دیواره کم و طول لوله زیاد می‌شود.
- سایزینگ: قطر خارجی و ضخامت به اندازهٔ نهایی می‌رسد.
- عملیات حرارتی، صاف‌کاری و آزمون‌ها: تست هیدرواستاتیک و آزمون‌های غیرمخرب.
اسکجول (Schedule) و ضخامت لوله
ضخامت لوله‌های بدون درز معمولاً با «اسکجول» بیان می‌شود، مانند SCH 40، SCH 80 یا STD و XS. برای یک قطر نامی مشخص، هرچه عدد اسکجول بیشتر باشد ضخامت دیواره بیشتر و تحمل فشار بالاتر است. مثلاً لوله ۴ اینچ (قطر خارجی ۱۱۴٫۳ میلی‌متر) در SCH 40 حدود ۶٫۰۲ و در SCH 80 حدود ۸٫۵۶ میلی‌متر ضخامت دارد.
مزایا و محدودیت‌ها
مزایا
- نبود درز جوش و در نتیجه رفتار یکنواخت در برابر فشار
- مناسب برای فشار و دمای بالا
- مقاومت خوب در برابر خستگی و بارهای چرخه‌ای
محدودیت‌ها
- قیمت بالاتر نسبت به لوله درزدار هم‌سایز
- محدودیت در قطرهای بزرگ
- تلرانس ضخامت معمولاً از لوله ERW بیشتر است
تفاوت لوله مانیسمان با لوله درزدار
| ویژگی | بدون درز (مانیسمان) | درزدار (ERW / اسپیرال) |
|---|---|---|
| ماده اولیه | شمش فولادی | ورق یا کلاف |
| درز جوش | ندارد | دارد |
| قطر | کوچک تا متوسط | کوچک تا بسیار بزرگ |
| هزینه | بیشتر | کمتر |
| کاربرد شاخص | فشار و دمای بالا | انتقال آب، گاز و سازه |
برای آشنایی با لوله درزدار، مقالهٔ لوله ERW چیست؟ را بخوانید.
استانداردهای رایج
- ASTM A106: لوله بدون درز کربنی برای سرویس دمای بالا
- API 5L: لوله خطوط نفت و گاز (بدون درز و درزدار)
- ASTM A53 نوع S: لوله بدون درز کاربرد عمومی
- DIN: استانداردهای آلمانی
کاربردهای لوله بدون درز
- خطوط بخار و دیگ‌های بخار
- پالایشگاه‌ها و صنایع پتروشیمی
- خطوط هیدرولیک و پرفشار
- صنایع نفت و گاز
- ماشین‌سازی و قطعات مکانیکی
استعلام قیمت از کالوپ
برای استعلام قیمت لوله مانیسمان، قطر، اسکجول یا ضخامت، استاندارد، طول و مقدار مورد نیاز را برای واحد فروش کالوپ بفرستید.
محصولات مرتبط کالوپ
پرسش‌های متداول
چرا به لوله بدون درز مانیسمان میگویند؟
چون روش سوراخکاری چرخشی شمش برای تولید آن توسط برادران مانسمان (Mannesmann) ابداع شد.
اسکجول لوله یعنی چه؟
اسکجول (Schedule) معیار ضخامت دیواره لوله است؛ برای یک قطر نامی، عدد بیشتر یعنی دیواره ضخیم‌تر.
لوله مانیسمان بهتر است یا درزدار؟
بستگی به کاربرد دارد؛ برای فشار و دمای بالا لوله بدون درز و برای انتقال آب و سازه، لوله درزدار اقتصادی‌تر است.
استاندارد رایج لوله بدون درز چیست؟
ASTM A106 برای دمای بالا و API 5L برای خطوط نفت و گاز از رایج‌ترین‌ها هستند.